fa میزان مواجهه شغلی کارکنان آزمایشگاه‌ سم‌شناسی پزشکی قانونی بوشهر با حلال‌های کلروفرم، دی‌اتیل‌اتر و آمونیاک سم‌شناسی قانونی Forensic Toxicology مقاله پژوهشی Research Article <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;"><span style="font-family:iransharp;"><strong>اهداف:</strong> آمونیاک، کلروفرم و دی‌اتیل‌اتر سه حلال بسیار پرکاربرد در فرآیندهای آماده‌سازی و استخراج نمونه در آزمایشگاه‌های پزشکی قانونی (به‌خصوص آزمایشگاه سم‌شناسی قانونی) هستند و کارکنان این بخش‌ها مواجهات قابل‌توجهی را با این حلال‌ها تجربه می‌کنند. مواجهه با این حلال‌ها اثرات زیان‌باری مانند سمیت‌های کبدی و عصبی، سرطان‌زایی و جهش‌زایی را می‌تواند به دنبال داشته باشد. هدف این مطالعه ارزیابی میزان مواجهه شغلی کارکنان آزمایشگاه‌های پزشکی قانونی بوشهر با این حلال‌ها بود.<br> <strong>مواد و روش‌ها:</strong> این مطالعه تجربی به‌صورت مقطعی در سال ۱۳۹۶ انجام شد. نمونه‌گیری‌ها به‌صورت فردی و در دو هفته متوالی به کمک پمپ نمونه‌برداری فردی و لوله‌های جاذب صورت پذیرفت. تعیین مقدار کلروفرم و دی‌اتیل‌اتر با استفاده از دستگاه گازکروماتوگراف مجهز به دتکتور یونیزان شعله‌ای و آنالیز مقادیر آمونیاک با استفاده از دستگاه اسپکتروفتومتر در طول‌موج ۶۶۰نانومتر انجام شد. میانگین وزنی-زمانی مواجهه نیز به کمک فرمول‌های مربوطه مورد محاسبه قرار گرفت.<br> <strong>یافته‌ها:</strong> میانگین میزان مواجهه با کلروفرم، دی‌اتیل‌اتر و آمونیاک در بخش استخراج آزمایشگاه در روزهای بدون استخراج نمونه به ترتیب <span dir="LTR">ppm </span>۰۲۱/۰، ۰۰۷/۰ و ۱۷/۰ و در روزهای استخراج به ترتیب <span dir="LTR">ppm</span>۰۲/۷، ۲۵/۳۲ و ۶۳/۳ بود و بین میزان مواجهه کارکنان در روزهای استخراج و روزهای بدون استخراج تفاوت آماری معنی‌داری وجود داشت (۰۵/۰><span dir="LTR">p</span>). میانگین وزنی- زمانی مواجهه برای همه حلال‌ها (به‌جز کلروفرم) کمتر از حدود مجاز کشوری آنها بود.<br> <strong>نتیجه‌گیری: </strong>اگرچه سطوح مواجهه‌ای کارکنان آزمایشگاه‌های پزشکی قانونی شهر بوشهر کمتر از حدود مجاز کشوری است، ولی در برخی موارد (به‌خصوص در مورد حلال خطرناک کلروفرم) این مواجهات در سطح هشدار قرار دارد.</span></span></div> <div style="text-align: justify;"><strong>Aims</strong>: Ammonia, chloroform, and diethyl ether are the three most commonly used solvents in sample preparation and extraction processes in forensic laboratories (especially forensic toxicology laboratory). The staffs of these labs are notably exposure to these solvents. Exposure to these solvents can have deleterious effects, such as hepatotoxicity, neurotoxicity, carcinogenicity and mutagenicity. The aim of this study was to evaluate the occupational exposure of Bushehr forensic laboratories staff to these solvents.<br> <strong>Materials & Methods: </strong>This experimental research was performed in a cross-sectional study in 2017. Sampling was conducted individually for two consecutive weeks using individual sampling pump and adsorbent tubes. Analysis the amount of chloroform and diethyl ether was conducted using gas Chromatography with flame-ionization detector, and analysis the amount of ammonia was conducted using Spectrophotometer at 660 nm<strong>. </strong>Weight-time averages of exposure were also calculated using the relevant formulas.<br> <strong>Findings: </strong>Weight-time averages of exposure to chloroform, diethyl ether and ammonia in the extraction section of the laboratory on days without sample extraction were 0.021, 0.0017 and 0.17ppm, respectively and on the days with sample extraction were 7.02 32.25 and 3.63ppm, respectively. There was a significant difference between the amount of staff exposure on the days of extraction and days without extraction (p<0.05). The weight-time average of exposure for all solvents (except chloroform) was less than their allowed limitation by the country.<br> <strong>Conclusion</strong>: However, exposure levels of staffs of forensic medical laboratories in Bushehr is lower than the allowed limitation by the country, but in some cases (especially chloroform), these exposures are at the warning range.</div> مواجهه شغلی, کلروفرم, دی‌اتیل‌اتر, آمونیاک, کارکنان آزمایشگاه, پزشکی قانونی Occupational Exposure, Chloroform, Diethyl Ether, Ammonia, Laboratory Personnel, Forensic Medicine 113 119 http://sjfm.ir/browse.php?a_code=A-10-1885-1&slc_lang=fa&sid=1 H. Hafizifard هنگامه حفیظی فرد 110031947532846006165 110031947532846006165 No Legal Medical Organization of Bushehr, Bushehr, Iran سازمان پزشکی قانونی بوشهر، بوشهر، ایران F. Moradi فاطمه مرادی 110031947532846006166 110031947532846006166 No Legal Medical Organization of Bushehr, Bushehr, Iran سازمان پزشکی قانونی بوشهر، بوشهر، ایران A. Kargarzadeh Ravari احمد کارگرزاده‌راوری 110031947532846006167 110031947532846006167 No Legal Medical Organization of Bushehr, Bushehr, Iran سازمان پزشکی قانونی بوشهر، بوشهر، ایران K. Ebrahimpour کریم ابراهیم‌پور k.najafabady@sbmu.ac.ir 110031947532846006168 110031947532846006168 Yes Environmental Health Engineering Department, Health Faculty, Isfahan University of Medical sciences, Isfahan, Iran گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، اصفهان، ایران